Economie en financiële markten

Dankzij sterke economie wordt de geldkraan langzaam dichtgedraaid

De wereldeconomie draaide in 2017 op volle toeren. Nog meer dan in voorgaande jaren droegen alle regio’s bij aan de economische groei, die wereldwijd uitkwam op bijna 4%. Desondanks bleef de prijsdruk beperkt. De inflatie nam licht toe, maar bleef met name in de eurozone en Japan nog beduidend onder de doelstelling van de centrale banken liggen.

De gunstige omstandigheden leidden ertoe dat in de Verenigde Staten (VS) het extreem ruime monetaire beleid langzaam verder kon worden afgebouwd. De beleidsrente werd langzaam verhoogd en de omvang van de balans van de centrale bank werd geleidelijk verkleind. In Europa was het in 2017 nog niet zo ver, maar ook hier kondigde de Europese Centrale Bank (ECB) aan de geldkraan langzaam dicht te zullen gaan draaien.

Waar in 2016 politieke gebeurtenissen zoals de Brexit en de verkiezing van Donald Trump nog een belangrijke invloed hadden op financiële markten, was dat in 2017 veel minder het geval. In Duitsland, Frankrijk en ook Nederland bleven de middenpartijen aan de macht, ook al steeg het aantal stemmen voor partijen met meer extreme standpunten. Geopolitieke gebeurtenissen hadden amper invloed op financiële markten. Oplopende spanningen tussen Noord-Korea en de Verenigde Staten leidden tot tijdelijke onrust in het derde kwartaal, maar deze verdwenen al snel naar de achtergrond.

Een sterk jaar voor aandelen, ook krediet licht in de plus

De gunstige economische omstandigheden en voorzichtigheid bij centrale banken bij het verkrappen van het monetair beleid leidden tot koerswinsten voor de meeste zakelijke waarden. Aandelenrendementen lagen gemiddeld rond 15%, waarbij Aziatische beleggingen het best presteerden.

Rentes veranderden ondanks de langzame verschuiving van het monetaire beleid niet veel. In zowel Europa als de VS stegen de meeste langjarige rentes licht, terwijl rentes met een wat kortere looptijd juist licht daalden. Beleggingen in bedrijfsobligaties en andere vormen van krediet profiteerden van deze lagere rentes voor kortere looptijden. Daarnaast werd het rendement verder ondersteund door de daling van de credit spread, de opslag voor het kredietrisico van deze beleggingen. Per saldo leverden de beleggingen in krediet veelal een positief rendement van enkele procenten.

Na een daling van de olieprijzen in de eerste helft van het jaar volgde een herstel na afspraken tussen olieproducerende landen over een beperking van de olieproductie. Vooral door de verbeterde economische vooruitzichten en een verminderde impuls door de ECB won de euro terrein ten opzichte van de Amerikaanse dollar en de meeste andere valuta’s. De eurodollarkoers steeg in 2017 van 1,06 naar 1,20.